เคยไหมแค่เดินเข้าไปในอาคารหรือห้องที่ปิดไว้แล้วได้กลิ่นอับลอยอยู่ในอากาศทั้งที่มองด้วยตาเปล่าก็ไม่เห็นฝุ่นหรือสิ่งสกปรกลอยอยู่ แต่กลับได้กลิ่นชวนอึดอัด รู้สึกแน่นจมูก หรือปวดหัวเล็ก ๆ ตามมา หลายคนมองว่านี่เป็นเพียงปัญหากวนใจเล็กน้อยหรือเป็นเรื่องปกติของอาคารปิดทึบ ทว่าความจริงแล้วกลิ่นนี้อาจเป็นสัญญาณเตือนว่าคุณภาพอากาศภายในอาคาร หรือ Indoor Air Quality (IAQ) ของคุณกำลังมีปัญหา

สาเหตุของกลิ่นอับ เกิดจากอะไร?

กลิ่นอับในอาคารมักเกิดจากการเจริญเติบโตของเชื้อราและแบคทีเรีย จากความชื้นสะสมหรือการระบายอากาศที่ไม่เหมาะสมของระบบปรับอากาศ รวมถึงสารอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs) ที่แฝงตัวจากวัสดุก่อสร้างและเฟอร์นิเจอร์ที่ใช้งาน ซึ่งมีผลกระทบโดยตรงต่อคุณภาพอากาศภายในอาคาร  (IAQ) โดยมีสาเหตุหลักดังต่อไปนี้

ความชื้นสะสม 

“ความชื้น” คือปัจจัยหลักที่ทำให้เกิดกลิ่นอับ โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีค่าความชื้นสัมพัทธ์ (Relative Humidity) เกิน 60%RH ซึ่งเป็นสภาพแวดล้อมที่เหมาะแก่การเจริญเติบโตของเชื้อราและแบคทีเรีย โดยสาเหตุมักมาจากผนังรั่ว น้ำซึม หลังคารั่ว ห้องน้ำไม่มีพัดลมดูดอากาศ หรือวัสดุอาคารที่มีการดูดซับน้ำเอาไว้

คราบสกปรกและสิ่งอุดตัน

กลิ่นอับในอาคารมักมาจากฝุ่นละออง คราบสกปรก หรือสิ่งอุดตันในระบบปรับอากาศ แผงคอยล์เย็น แผ่นกรองอากาศ หรือท่อลม (Duct) เมื่ออากาศถูกแพร่กระจายสู่จุดต่าง ๆ จึงทำให้เกิดกลิ่นไม่พึงประสงค์กระจายไปทั่วอาคาร 

การระบายอากาศไม่เพียงพอ

อาคารที่ไม่มีการหมุนเวียนอากาศ หรือถ่ายเทอากาศเก่าออกไปจะทำให้คาร์บอนไดออกไซด์ หรือมลพิษทางอากาศภายในอาคาร (Indoor Air Pollution) สะสมความเข้มข้นเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จนเกิดกลิ่นอับ และส่งผลให้คุณภาพอากาศภายในอาคารแย่ลง

เชื้อราและแบคทีเรียในอากาศ

เมื่อความชื้นและแหล่งอาหารเอื้อต่อการเจริญเติบโตของเชื้อราและแบคทีเรีย โดยเฉพาะในท่อลมหรือคอยล์ของระบบปรับอากาศ จะปล่อยสารระเหยที่มีกลิ่นคล้ายดินเปียกชื้นหรือผ้าอับลอยอยู่ในอากาศที่ส่งผลต่อระบบทางเดินหายใจของมนุษย์

สารอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs)

วัสดุก่อสร้าง สีทาผนัง ไม้อัด เฟอร์นิเจอร์ พรม หรือผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดสามารถปล่อยสารอินทรีย์ระเหยง่าย (Volatile Organic Compounds : VOCs) ลอยตัวอยู่ในอากาศทำให้เกิดกลิ่นอับหรือกลิ่นฉุนอ่อน ๆ และส่งผลต่อ IAQ รวมถึงเป็นพิษต่อร่างกายหากได้รับเข้าไปในปริมาณมากและสะสมเป็นระยะเวลานาน 

กลิ่นอับในอาคารเกี่ยวข้องกับคุณภาพอากาศ (IAQ) อย่างไร?

“กลิ่นอับ” เป็นหนึ่งในตัวชี้วัดสำคัญของคุณภาพอากาศภายในอาคาร (IAQ) เพราะกลิ่นอับเกิดจากสิ่งปนเปื้อนที่ลอยอยู่ในอากาศ หากเราได้กลิ่นไม่พึงประสงค์แสดงว่าอากาศภายในอาคารมีสิ่งเจือปนสะสมในระดับที่ร่างกายรับรู้ และมักเป็นสัญญาณว่าคุณภาพอากาศเริ่มไม่เหมาะต่อสุขภาพเมื่อเราหายใจเอามลภาวะทางอากาศเข้าไปด้วย ปัญหากลิ่นนี้เองจึงเป็นตัวชี้ว่าอากาศภายในอาคารมีความชื้น จุลินทรีย์ และสารเคมีสะสมอยู่ จึงต้องแก้ที่ต้นเหตุของปัญหาเพื่อความปลอดภัยต่อสุขภาพในระยะยาว

กลิ่นอับส่งผลต่อคุณภาพอากาศ (IAQ) และผู้ใช้อาคารอย่างไร?

กลิ่นอับไม่ได้แค่สร้างความรำคาญต่อกลิ่นเหม็นไม่สบายจมูกเพียงเท่านั้น แต่ยังเป็นสัญญาณว่าภายในอาคารมีสิ่งปนเปื้อนสะสมอยู่ในอากาศ เมื่อกลิ่นเกิดขึ้นแปลว่าคุณภาพอากาศภายในอาคารกำลังลดลงทำให้สภาพอากาศภายในอาคารไม่เหมาะสมต่อการอยู่อาศัยหรือทำงาน และสะท้อนให้เห็นว่าอาคารกำลังเสื่อมสภาพทรุดโทรมลง 

รวมถึงส่งผลต่อสุขภาพของผู้ใช้อาคาร โดยกระทบต่อระบบทางเดินหายใจ ส่งผลต่อสมาธิและประสิทธิภาพการทำงานเมื่ออากาศถ่ายเทไม่ดี ตลอดจนเพิ่มความเสี่ยงต่อสุขภาพระยะยาวหากร่างกายได้รับเชื้อรา แบคทีเรีย และสารเคมีสะสมต่อเนื่อง ซึ่งเสี่ยงต่อการเกิดโรคภูมิแพ้เรื้อรัง หอบหืด การระคายเคืองตาและผิวหนัง 

แนวทางการแก้ไขและป้องกันกลิ่นอับในอาคาร

ตรวจสอบคุณภาพอากาศ (IAQ) 

การตรวจวัดคุณภาพอากาศภายในอาคาร (IAQ) จะช่วยให้เราสามารถระบุถึงต้นเหตุของมลพิษทางอากาศในอาคารและแก้ไขปัญหาได้ตรงจุด รวมถึงเป็นการตรวจวัดอุณหภูมิและความชื้นสัมพัทธ์ที่เป็นปัจจัยสำคัญในการเติบโตของเชื้อราและส่งกลิ่นเหม็นอับได้

กำจัดแหล่งกำเนิดกลิ่นอับ

ตรวจสอบหาแหล่งสะสมสิ่งสกปรกหรือต้นตอของการเกิดเชื้อราที่เป็นสาเหตุหลักในการเกิดกลิ่นเหม็น เพื่อกำจัดแหล่งบ่มเพาะกลิ่นตั้งแต่ต้นทาง เช่น เครื่องปรับอากาศ แผ่นกรองอากาศ ท่อน้ำทิ้ง เฟอร์นิเจอร์ พรม เป็นต้น

ปรับปรุงการระบายอากาศ

อาคารที่ปิดทึบคือศัตรูของคุณภาพอากาศที่ดี ดังนั้นจึงต้องเพิ่มการหมุนเวียนอากาศระหว่างภายในและภายนอกอาคาร เช่น การเปิดประตูหน้าต่างให้มีการระบายกลิ่น ติดตั้งพัดลมดูดอากาศหรือระบบเติมอากาศเพื่อช่วยลดกลิ่นและเติมอากาศบริสุทธิ์เข้ามาแทนที่

บำรุงรักษาระบบปรับอากาศ

ระบบปรับอากาศที่สกปรกเป็นแหล่งสะสมเชื้อรา จึงควรตรวจสอบแผ่นกรองอากาศ ตรวจถาดน้ำทิ้งไม่ให้อุดตัน และล้างคอยล์เย็นตามรอบการใช้งาน หมั่นดูแลรักษาระบบปรับอากาศอย่างต่อเนื่องเพื่อลดการกระจายกลิ่นและยืดอายุการใช้งานเครื่องปรับอากาศ

ติดตั้งเครื่องฟอกอากาศ 

ในพื้นที่อาคารปิดทึบที่ไม่สามารถระบายอากาศตามธรรมชาติได้ ควรมีการติดตั้งเครื่องฟอกอากาศที่มีแผ่นกรองอากาศ HEPA Filter เพื่อดักจับสปอร์เชื้อราและฝุ่นละอองขนาดเล็กให้อากาศในอาคารกลับมาบริสุทธิ์และลดปัญหากลิ่นอับลง

ป้องกันกลิ่นอับในอาคาร ตรวจสอบคุณภาพอากาศ IAQ กับเรา Q&E INTERNATIONAL 

กลิ่นอับเป็นสัญญาณว่าคุณภาพอากาศภายในอาคารเริ่มผิดปกติ การตรวจวัดคุณภาพอากาศภายในอาคาร (Indoor Air Quality : IAQ) จะช่วยคุณระบุถึงสาเหตุที่แท้จริง และสามารถวางแนวทางแก้ไขได้ตรงจุด 

“Q&E INTERNATIONAL” ให้บริการตรวจสอบคุณภาพอากาศภายในอาคาร (IAQ) ด้วยอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐานระดับสากล และจัดทำรายงานผลวิเคราะห์โดยละเอียด พร้อมให้คำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ เพื่อให้เจ้าของอาคารสามารถปรับปรุงแก้ไขปัญหาคุณภาพอากาศได้อย่างตรงจุด

• คลิกดูรายละเอียดเพิ่มเติม : 10 รายการสำคัญ สำหรับ IAQ : การตรวจสอบคุณภาพอากาศภายในอาคาร

ติดต่อเรา Q&E INTERNATIONAL ได้ที่ช่องทาง

Call: 095-748-7312, 081-595-3011

LINE ID: @248hrupy

Facebook: บริษัท คิว แอนด์ อี อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด 

Email: [email protected], [email protected]